Francja

Położenie geograficzne

Powierzchnia Francji wynosi 547 026 km² i jest trzecim krajem, co do wielkości w Europie (po Rosji i Ukrainie). Francja ma 54 mln mieszkańców, co daje jej czwarte miejsce w Europie, pod tym względem. Graniczy z siedmioma państwami, a opływają ją: Ocean Atlantycki, Morze Północne i Śródziemne.

Gospodarkę Francji określa się mianem wysoko rozwiniętej. Jest to wiodący kraj jeśli chodzi o produkcję samochodów, sprzętu AGD, narzędzi i chemii, ale równie istotna jest produkcja zboża, wina i serów.

Rys historyczny

W roku 1533 Katarzyna Medycejska udała się w podróż do Francji, aby wyjść za mąż za króla Francji Henryka, II. Prócz rzeczy osobistych, zabrała ze sobą kucharzy, pomoce kuchenne, cukierników i kelnerów.

Katarzyna była podejrzliwa w stosunku do kultury kulinarnej panującej na dworze francuskim, bo rzeczywiście, wtedy, na początku XVI wieku, pozostawiała ona wiele do życzenia.. Wyjątkową popularnością cieszyła się bardzo droga żywność egzotyczna, a świeża, lokalna żywność miała zdecydowanie mniejszą wartość. Przygotowywanie żywności przy użyciu różnych przypraw bez miary, niszczyło wartość odżywczą i smak potraw. Wszystko to zmieniło przybycie Katarzyny na francuski tron.

Katarzyna była smakoszem i z czasem udało się jej wyplenić złe zwyczaje kulinarne: równoczesnego podawania dań słodkich i kwaśnych, ostrych i słonych.

Ciężkie puchary zamieniono na eleganckie szklanki ze szkła weneckiego, wprowadzono glazurowane naczynia, na stołach pojawił się widelec – dotąd we Francji nie znany.

Bardzo popularne stały się makarony (zwłaszcza macaroni i vermicelli), warzywa, takie jak: szparagi lub karczochy oraz zioła (bazylia, majeranek i szałwia).

Charakterystyka kuchni

Cechy charakterystyczne poszczególnych grup etnicznych, ich kultur znajdują swoje odbicie w zwyczajach kulinarnych współczesnych państw.

Każdy kto podróżował po Francji wie, że sklepy są, przez 1-2 godz., zamknięte w porze obiadowej. Francuzi pielęgnują tę tradycję, ponieważ obiad dla nich to nie tylko czas spożywania posiłku, to również czas na pogawędkę i odpoczynek.

Obiad zwykle składa się z trzech, a nawet z czterech dań: przystawki, dania głównego, serów i deseru.

Kuchnię francuską charakteryzują: sery, wyroby mięsne, szampan, koniak i wino.

Podczas posiłku oczywiście pije się wino, które jest w Francji traktowane jak artykuł spożywczy. Dziś nie można spotkać sprzedawcy win lub winiarza, który polecając Wam butelkę wina, nie zaproponuje dania, najlepiej pasującego do wybranego wina.

Żeby chronić jakość i charakter potraw, trzeba pielęgnować tradycję ich przyrządzania.

Zupy

Każdy tradycyjny obiad zaczyna się od zupy. Zupa dla obiadu jest jak westybul dla pięknego pałacu. Do połowy XX wieku zupa była dla chłopów głównym i często jedynym ciepłym posiłkiem w ciągu dnia. Do wody w garnku dodawano dużo warzyw i godzinami gotowano na lekkim ogniu. Mięso i tłuszcze były wtedy rzadkością, więc kromkę chleba maczano w zupie.

Francuskie słowo souper, które oznacza kolację, jest podstawą słowa, które oznacza właśnie zupę: suppe (niemiecki), soup (angielski).

Niektóre z bardzo znanych francuskich zup to: zupa cebulowa (Soupe à l' Oignon), zupa fasolowa (Potée Dauphiné), zupa krem z dyni (Soupe de courge à la crème) oraz zupa z kopru włoskiego z Awinionu (Potage au fenouil Avignon).

Sir

We Francji produkuje się ponad 370 gatunków sera. Każdy z nich nosi niepowtarzalne cechy regionu, w którym go wyprodukowano i jest wynikiem specyficznego klimatu, wegetacji oraz tradycyjnego sposobu przyrządzenia.

Sery, zależnie od konsystencji dzielimy na: miękkie, półtwarde lub twarde; ser może być ze skórą lub bez, z niebieską pleśnią w środku, a na zewnątrz z czerwoną. Sery również możemy podzielić w ten oto sposób: ser świeży, ser do gotowania, ser miękki z czerwoną lub białą pleśnią, ser kozi oraz ser twardy.
Rzecz jasna, że w dobrym francuskim posiłku nie może zabraknąć sera.

Croissant, co w tłumaczeniu znaczy półksiężyc, to ulubione pieczywo Francuzów, a pochodzi z Węgier. W końcu XVII wieku, podczas oblężenia Budapesztu, Turcy wokół murów miejskich wykopali podkop. Zauważyli to budapeszteńscy piekarze wracający nad ranem z pracy i zaalarmowali miasto, które dzięki temu się obroniło i Turcy musieli się wycofać.

Jako znak zwycięstwa piekarze upiekli pieczywo w kształcie półksiężyca.

Desery

Jednym z najbardziej znanych francuskich deserów jest Saint Honoré - tort wyrafinowany w smaku i tak pomysłowy w wykonaniu, że został uhonorowany imieniem świętego Honoriusza, patrona piekarzy i cukierników. Ten tort jest dowodem doskonałego smaku i poczucia piękna Francuzów. Jego charakterystyczną cechą są małe kuleczki z gotowanego ciasta, zanurzone w sosie czekoladowym.

Musztarda

Już w I wieku p.n.e. w starożytnym Rzymie musztarda była znana pod nazwą mustum ardens, co w tłumaczeniu znaczy płonący sos. Od tego słowa pochodzi francuski wyraz moutarde, angielski mustard oraz niemiecki Mostrich.

Już od czasów Karola Wielkiego nawet chłopi potrafili przyrządzać musztardę. W tamtych czasach (1300 r.) w Paryżu istniało dziesięciu producentów musztardy, a w 1650 r. już aż 600.

Za czasów dynastii burgundzkiej, panującej w XIV wieku w Dijon, istniały gwarancje jakości musztardy. Według przepisów, musztardę można było produkować tylko z gorczycy najwyższej jakości.

Musztarda jest przyprawą uniwersalną par excellence. Wzmacnia smak, a szczególnie nadaje się do mięsa i ryb oraz jako składnik dressingów.

Wino

We francuskich winach tkwi kwintesencja walorów danego regionu, z którego pochodzą: struktura bukietu wina i jego skład odzwierciedlają położenie geograficzne winnicy, ilość słonecznych dni w roku, ilość opadów, mróz, upał i wiatr. Wartość, aromat i smak wina zależy nie tylko od warunków, w których dojrzewa winna latorośl, ważny jest także czas, który gotowe już wino spędza leżakując w piwnicach. Wino dużo mówi o człowieku, który je produkuje. Jest odzwierciedleniem jego charakteru, jego kulturowego i historycznego dziedzictwa, jego filozofii i etyki.

Najsłynniejsze z regionów winnych Francji to: Bordeaux, Burgundia, Beaujolais, Côtes du Rhone i Prowansja.

Szampan

Szampan jest zastrzeżoną nazwą naturalnego wina musującego produkowanego we francuskim regionie Champagne, na drodze wyjątkowego procesu nazywanego methode champenoise.

Każda uczta, bal, wyjątkowa okazja nie może się odbyć bez szampana. Już otwieranie butelki jest świętem samym w sobie.

Na smak szampana wpływa wiele czynników. Może on mieć lekki, pełny, owocowy lub kwiatowy smak, świeży lub dojrzały; prosty lub złożony.

Niektórzy podają szampana jako aperitif, niektórzy zaś do dań głównych (zwłaszcza do białych mięs) lub do deserów. Szampan pasuje na każdą okazję, tylko musi to być ten prawdziwy…

Koniak

Koniak jest alkoholem otrzymywanym w procesie podwójnej destylacji wina, produkowanego w regionie, o tej samej nazwie. Koniak zaczęto produkować w XVII wieku, a pierwszy raz nazwy tej użyto w 1783 r.

Żeby otrzymać 1 l koniaku, potrzebnych jest 9 l wina. Jego charakterystyczny aromat jest skutkiem leżakowania płynu w dębowych beczkach. Pięcioletni koniak ma jasno żółty kolor i lekko waniliowy smak; ten, który leżakował od pięciu do dziesięciu lat jest nieco ciemniejszy i ma bardziej wyrazisty smak. Po 30 latach ilość alkoholu powoli opada, ale dopiero po 50 latach trunek osiąga 40%. Zawartość alkoholu można korygować, używając wody destylowanej.

Kategorie koniaku: 3 gwiazdki – przeleżał w beczce więcej niż 2 lata, VSOP (Very Special Old Pale), VO – przeleżał w beczce więcej niż 4 lata i Napoleon, Extra, XO – przeleżał w beczce więcej niż 6 lat.

Autor:
Kulinarne Centrum Podravki